กิจกรรมมหาสงกรานต์ ตรุษสงกรานต์

การแต่งกาย

การแต่งตัวในวันสงกรานต์ ก็เพื่อให้เหมาะสมกับที่ถือกันว่า สงกรานต์เป็นปีใหม่ อายุใหม่ จึงควรแต่งตัวด้วยเสื้อผ้าใหม่ ๆ เพราะจะทำให้สบายใจ และประกวดประขันในการแต่งตัว ดังที่สุนทรภู่กล่าวไว้ในนิราศเดือนว่า ฤดูเดือนห้าหน้าคิมหันต์

พวกมนุษย์สุดสุขสนุกครัน ได้ดูกันพิศวงเมื่อสงกรานต์

นอกจากเตรียมเรื่องเครื่องแต่งกายแล้ว ก็เตรียมมหาของสำหรับทำบุญ เมื่อถึงวันสงกรานต์ ก็พากันไปทำบุญตามวัดดังที่ว่า

ทั้งผู้ดีเข็ญใจใส่อังคาส อภิวาทพุทธรูปในวิหาร

ล้วนแต่งตัวทั่วกันวันสงกรานต์ ดูสคราญเพริดพริ้งทั้งหญิงชาย

ตรุษสงกรานต์

ตรุษสงกรานต์นี้เรามักจะเรียกรวมกันว่า วันตรุษวันสงกรานต์ บ้าง ตรุษสงกรานต์ บ้าง ความจริงตรุษสงกรานต์เป็นสองระยะ ตรุษระยะหนึ่ง สงกรานต์ระยะหนึ่ง

ตรุษ (อ่านว่า ตรุษ หรือตรุด ) แปลว่า ตัดหรือขาด คือตัดปี ขาดปี หรือสิ้นปี เป็นนักขัตฤกษ์เมื่อเวลาสิ้นปี กำหนดเวลาตามจันทรคติคือวันแรม ๑๔ ค่ำ ๑๕ ค่ำ เดือน ๔ เป็นวันสิ้นปีเก่า พิธีตรุษเป็นพิธีแสดงความยินดีที่ได้มีชีวิตผ่านมาด้วยความสวัสดีในรอบปีหนึ่ง ๆ เรียกว่าปีเก่า

พิธีตรุษนี้เป็นพิธีของพวกอินเดียฝ่ายใต้ เมื่อพวกทมิฬได้ครองเมืองลังกา ได้เอาพิธีตรุษตามลัทธิศาสนาของตนมาทำเป็นประเพณีบ้านเมือง จึงเป็นเหตุให้มีพิธีตรุษขึ้นในเมืองลังกา ต่อมาเมื่อชาวลังกาที่นับถือพระพุทธศาสนาได้เป็นใหญ่ขึ้นในลังกาทวีปได้คิดเปลี่ยนแปลงแก้ไขพิธีตรุษให้มาเป็นพิธีทางคติพระพุทธศาสนา คือเมื่อถึงวันตรุษเขาก็จัดเครื่องสักการะบูชาพระรัตนตรัยเป็นนักขัตฤกษ์ใหญ่ นิมนต์พระสงฆ์มาสวด ๓วัน คือ วันแรม ๑๔ ค่ำ ๑๕ ค่ำ เดือน๔ และขึ้น ๑ ค่ำ เดือน ๕ เพื่อขอพรให้บ้านเมืองอยู่เย็นเป็นสุข คำสวดทั้งหมดเป็นภาษาลังกา

ไทยเราได้ตำราตรุษที่ชาวลังกาคิดแก้ไขนั้นมาทำตาม พิธีตรุษจึงมามีขึ้นในเมืองไทย